Greek Albanian English French German Italian Portuguese Russian Spanish Turkish
Σάββατο, 18 Νοεμβρίου 2017

 

Ήταν μέρες Αυγούστου του 1944, όταν οι χιτλερικές ορδές πυρπολούν 1000 σπίτια στο Καρπενήσι και καίνε ζωντανούς 17 κατοίκους του

kameno karpenisi_nazi2

Τον Αύγουστο του 1944, ο σοβιετικός στρατός προελαύνοντας νικηφόρα προς τα Βαλκάνια, προσέγγιζε τη Ρουμανία. Καθώς ο κίνδυνος εγκλωβισμού των γερμανικών μεραρχιών στην Ελλάδα καθίστατο πλέον ορατός, η αποχώρηση των κατοχικών στρατευμάτων προς βορρά ήταν απλά θέμα χρόνου.Προκειμένου λοιπόν να διατηρήσει τον οδικό και σιδηροδρομικό άξονα Αθηνών-Θεσσαλονίκης ανοιχτό και ασφαλή, το γερμανικό επιτελείο, επεξεργάστηκε τον Αύγουστο μια ευρεία εκκαθαριστική επιχείρηση με την κωδική ονομασία «Kreuzotter» (Έχιδνα), με στόχο τον κεντρικό ορεινό όγκο της Ρούμελης.

Το πρώτο 15μερο του Ιουλίου (3-13/7/1944) είχε διεξαχθεί μάλιστα με το ίδιο σκεπτικό μια παρόμοια ιδιαίτερα σφοδρή επιχείρηση στην περιοχή δυτικής Μακεδονίας-βόρειας Πίνδου με τον κωδικό «Steinadler» (Σταυραετός).

Ειδικά η Ευρυτανία θεωρούνταν σύμφωνα με γερμανικούς επιτελικούς κύκλους «το προγεφύρωμα του μπολσεβικισμού στην Ελλάδα» με δεδομένο ότι εκεί ήδρευε η κυβέρνηση του βουνού (η 13η μεραρχία στο Καρπενήσι, η ΠΕΕΑ στη Βίνιανη, το Εθνικό Συμβούλιο στις Κορυσχάδες και το Γενικό Στρατηγείο του ΕΛΑΣ στο Κερασοχώρι).

Σύμφωνα με το σχέδιο, οι 2 βασικοί άξονες προέλασης των Γερμανών από Λαμία και Αγρίνιο, θα συνέκλιναν εντός 4-5 ημερών στο Καρπενήσι και από εκεί θα προωθούνταν βόρεια προς Βίνιανη-Κερασοχώρι-Άγραφα, στην καρδιά της ελεύθερης ορεινής Ελλάδας. Παράλληλα οι δυνάμεις από την Άμφισσα θα εκκαθάριζαν τον ορεινό όγκο Γκιώνας-Βαρδουσίων ενισχύοντας τη συνολική επιχείρηση από το νότο.

Εκκαθαριστικές επιχειρήσεις των Γερμανών προς δυτική Φθιώτιδα-Ευρυτανία είχαν φυσικά διεξαχθεί όλο το προηγούμενο διάστημα.

Οι Γερμανικές φάλαγγες, δυνάμεως περίπου 7.000 ανδρών, με κύρια αιχμή το 18ο σύνταγμα SS, ξεκίνησαν από τη Λαμία στις 7/8 κινούμενες δυτικά κατά μήκος του άξονα Λαμίας-Αγ. Γεωργίου. Το βόρειο τμήμα ακολούθησε την κατεύθυνση Λαμία-Μακρακώμη – Βίτωλη – Πτελέα – Αγ. Γεώργιο και το νότιο την πορεία Λαμία –Σπερχειάδα – Παλαιοβράχα – Λευκάδα – Πίτσι – Αγ. Γεώργιο.

Στις 7/8 πυρπολήθηκε η Μακρακώμη και εκτελέστηκαν 16 άμαχοι. Στις 8/8 έκαψαν στη Σπερχειάδα ό,τι είχε απομείνει από την επιδρομή της 18ης Ιουνίου, σκοτώνοντας 22 αμάχους. Στον Αγ. Γεώργιο ενώθηκαν τα 2 γερμανικά τμήματα την άλλη μέρα και αφού κατέστρεψαν το χωριό του Τυμφρηστού δολοφονώντας δεκάδες αμάχους, εισήλθαν στις 9 Αυγούστου στο Καρπενήσι πυρπολώντας το και δολοφονώντας 17 κατοίκους. Η ευρυτανική πρωτεύουσα βιώνει το 2ο Ολοκαύτωμά της, μετά τον Νοέμβρη του 43’. Το όμορφο Καρπενήσι, προπύργιο των ανταρτών, μετατρέπεται μέσα σε λίγους μήνες σε «κρανίου τόπο».

«Οι ναζήδες, αγριότεροι και πιο αιμοβόροι από ποτέ, ισοπεδώνουν τα πάντα! Για αρκετές ημέρες, έως και τις 13 Αυγούστου 1944, ειδικά συνεργεία καταστροφής πυρπολούν από άκρη σε άκρη  ολόκληρη την πόλη. Από τα χίλια σχεδόν πανέμορφα πέτρινα  σπίτια του Καρπενησίου, που έγιναν με το μόχθο και το αίμα των ξενιτεμένων παιδιών μας, απομένουν όρθια μονάχα 8 (!!!). Καταστρέφουν και ανατινάζουν τα πάντα!

Οικίες, καταστήματα, σχολεία, ιστορικά κτήρια, αρχεία, όλα γίνονται στάχτη στο λυσσασμένο πέρασμά τους. Πυκνοί μαύροι καπνοί βγαίνουν μέσα από τα ερείπια της μαρτυρικής πόλης μας. Το Καρπενήσι  βογκάει! Το χειρότερο; έκαψαν και πάλι ζωντανούς μέσα στα σπίτια υπερήλικες και ανήμπορους ανθρώπους!», διαβάζουμε στον Ευρυτάνα Ιχνηλάτη.

kameno karpenisi_nazi

Πηγές:  κείμενο του φιλολόγου Χρόνη Βάρσου για το mag24.gr και του ΑΤΠ για το eyrytixn.blogspot.gr.